van12tot18 agendavan12tot18 webshop
van12tot18 proefabonnementvan12tot18 estafette


btn gastblog

geachte-staatssecretarisGeachte staatssecretaris

door Karin den Heijer

U hebt de lastige taak om de komende jaren te begrijpen wat er moet gebeuren in het onderwijs. Dat wordt een hele klus, want wie vertelt u wat er werkelijk toe doet in de klas? De afgelopen jaren zag ik een groeiende kloof tussen de werkelijkheid van het ministerie van OCW en die van de school.

Zo wilde uw voorganger het probleem van de gebrekkige rekenvaardigheid bij leerlingen oplossen door een toets met de rekenmachine. Zonder probleemanalyse van het huidige onderwijs kwam hij met een plan voor een integrale herziening van het curriculum. Met het lerarenregister zouden leraren meer ruimte en zeggenschap krijgen, terwijl alles rond dit register juist wijst in de richting van een papieren tijger. Op het nippertje kwam er ook nog een ‘plan van aanpak lerarentekort’. Hierin staan alleen maar ideeën die al eerder tevergeefs zijn uitgeprobeerd. Dit plan zal het lerarentekort dan ook niet oplossen. De zij-instromers zijn op en de ‘stille reserve’ is leeg.

Hoe is het mogelijk dat de staatssecretaris en zijn ambtenaren van Venus komen en de leraren van Mars? De onderwijscoöperatie (OC) ‘van, voor en door de leraar’ lijkt eerder een verlengstuk van OCW dan een daadwerkelijke afspiegeling van de mensen voor de klas. Ik las een interne mail waaruit bleek dat OCW en de OC hun activiteiten rond de promotie van het lerarenregister nauwkeurig op elkaar hadden afgestemd. Er gaat iets helemaal mis met de vertegenwoordiging van de leraar. De structuur van deze vertegenwoordiging moet grondig doorgelicht worden.

Bij wetenschapsfilosofie heb ik geleerd dat het meetinstrument bepaalt wat er gemeten wordt. Zo is het dus bij een gebrek aan een representatieve afvaardiging onmogelijk de werkelijkheid van het onderwijs te kennen.

Er is daarom in mijn ogen maar één manier om de kloof te dichten. Word gastdocent en neem een klas! Zet uw fiets in de fietsenstalling en geef les. Drink koffie in de lerarenkamer en praat met het ondersteunend personeel. Wissel elk jaar van school. Het zal u heel veel opleveren. Laat uw ambtenaren van de directie primair en voortgezet onderwijs een lesbevoegdheid halen, bij voorkeur in de tekortvakken. Zij kunnen dan twee dagdelen per week aan de slag als leraar. De scholen worden willekeurig gekozen. We krijgen dan naast een aantal leraar-ambtenaren ongeveer veertig ambtenaar-leraren.

U en uw ambtenaren gaan dan zien dat sommige kinderen geen natuurkunde meer krijgen, hoewel het toch in hun lessentabel staat. En dat veel lessen techniek onbevoegd gegeven worden. En u zult bovendien begrijpen waarom. Pas dan verwacht ik van u een ‘plan van aanpak lerarentekort’. En omdat het zonder leraren ophoudt, is dit plan het allerbelangrijkst voor de komende jaren. Want de kern van het probleem in het onderwijs ligt niet in het curriculum en in het ontbreken van vakken als burgerschap en persoonsvorming. Hét probleem is dat er nauwelijks leraren wiskunde, techniek en Duits meer zijn. Wanneer de werkdruk niet wordt verlaagd en de arbeidsomstandigheden van het personeel in het onderwijs niet verbeteren, zal in 2032 het Nederlands onderwijs nog slechts geschiedenis zijn.

Met vriendelijke groet,
Karin den Heijer

Karin den Heijer, lerares wiskunde op het Erasmiaans Gymnasium in Rotterdam.

Abonneren >>
Inschrijven nieuwsbrief >>
Kennispartners >>